Η ΑΓΙΑ ΤΡΙΑΔΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΣΥΝΗ (20ός αι.)
Νεοσχολαστικισμός και οντολογία της σχέσης
Η μελέτη της νεοσχολαστικής οντολογίας και της οντολογίας της σχέσης, δύο θεολογικών ρευμάτων με μεγάλο αποτύπωμα στη δυτική χριστιανοσύνη, έχει μεγάλη σημασία για την ερμηνεία των κειμένων της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Και τούτο για τρεις τουλάχιστον λόγους: – Πρώτον, γίνονται κατανοητές οι προϋποθέσεις και η ορολογία, επί των οποίων συγκροτείται η θεολογία της χριστιανικής Δύσης στον 20ό αιώνα, από τη μια ως επίσημη ρωμαιοκαθολική διδασκαλία και από την άλλη ως κυρίαρχο παράδειγμα στο ρωμαιοκαθολικό και προτεσταντικό κόσμο. – Δεύτερον, καταδεικνύονται οι έσχατες απολήξεις της χριστιανικής θεολογίας μέσω των ερμηνευτικών επιλογών της δυτικής Χριστιανοσύνης. – Τρίτον, φανερώνει τις επιρροές αυτών των θεολογικών ρευμάτων στη βιβλιογραφία που διατρίβει στα κείμενα της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
(Από την παρουσίαση του εκδότη)
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Η ΑΓΙΑ ΤΡΙΑΔΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΣΥΝΗ (20ός αι.)
Νεοσχολαστικισμός και οντολογία της σχέσης
Πρόλογος
Εισαγωγή Ι. Σκοπός της συγγραφής
2.- Ιστορικό και θεολογικό πλαίσιο
3.- Μεθοδολογικές αρχές και διάρθρωση των κεφαλαίων
ΜΕΡΟΣ Α’: ΝΕΟΣΧΟΛΑΣΤΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ
Κεφ.Α’ Η εγκύκλιος Aeterni Patris του πάπα Λέοντος ΙΓ’
Κεφ.Β’ Η εγκύκλιος Pascendi Dominici Gregis του πάπα Πίου Ι’ για τη διδασκαλία του Μοντερνισμού
1.- Albrecht Ritschl: Η κριτική της σχολαστικής μεθόδου
2.- Η θεμελίωση του θρησκευτικού υποκειμενισμού στη φιλελεύθερη προτεσταντική θεολογία
3.- Friedrich Schleiermacher: Η θεωρία του θρησκευτικού συναισθήματος
4.- Η ιστορική κριτική του χριστιανικού ευαγγελίου στο Μοντερνισμό
5.- Θρησκείες και στάδια εξέλιξης
6.- Θεωρία της εξέλιξης του δόγματος στο Μοντερνισμό
7.- Η ερμηνεία της Εκκλησίας στο Μοντερνισμό
8.- Το ιδρυτικό πρόγραμμα διάχυσης του Νεοσχολαστικισμού
Κεφ.Γ’ Το διάταγμα Doctoris Angelici του πάπα Πίου Ι’ για τη σπουδή στη φιλοσοφία του Θωμά Ακινάτη στα καθολικά σχολεία Ιταλίας και νήσων
Κεφ.Δ’ Οι 24 θέσεις της θωμιστικής φιλοσοφίας ως ο ερμηνευτικός κανόνας του Νεοσχολαστικισμού
Οντολογία
Θέση 1: Δυνάμει και ενεργεία στο ον. Η κίνηση
Θέση 2: Η ενέργεια ως τελειότητα και η δυνατότητα ως περιορισμός της ενέργειας. Η ενιαία κλίμακα του όντος από το άκτιστο στο κτιστό
Θέση 3: Ουσία και ύπαρξη. Ενότητα και πολλαπλότητα του όντος
Θέση 4: Αναλογία του όντος. Analogia attribiutionis και analogia proprortionalitatis
Θέση 5: Μορφή και συμβεβηκότα. Η οντολογία της σχέσης των υπαρκτών
Θέση 6: Απόλυτα συμβεβηκότα και σχετικά συμβεβηκότα. Η ανεξάρτητη από το νου πραγματικότητα του αντικειμενικού κόσμου
Θέση 7: Το πνευματικό κτίσμα. Ουσία και ύπαρξη στις νοερές υπάρξεις
Θέση 8: Το ενσώματο κτίσμα. Ουσία και ύπαρξη
Κοσμολογία
Θέση 9: Δυνατότητα και ενέργεια ως αρχές της ουσίας. Απόδειξη της ύπαρξης ακτίστου και κτιστού
Θέση 10: Ποσότητα και έκταση. Η δυνατότητα πολλαπλασιασμού των όντων. Άτομο, πρόσωπο, ουσία,
φύσις, υπόστασις, subsistentia και suppositum
Θέση 11: Η ύλη υποκείμενη στην ποσότητα ως η αρχή της εξατομίκευσης
Θέση 12: Η έκταση ως πρώτο συμβεβηκός της ουσίας
Ψυχολογία
Θέση 13: Ψυχή και κίνηση στα έμβια και άβια
Θέση 14: Ψυχές στη φυτική και την αισθητική τάξη
Θέση 15: Η ανθρώπινη ψυχή. Απόδειξη της άυλης ουσίας της ψυχής
Θέση 16: Η λογική ψυχή ενωμένη με το σώμα ως μοναδική ουσιώδης μορφή του. Γνωσιολογικές συνέπειες
Θέση 17: Οργανικές και ανόργανες δυνάμεις της ψυχής. Η αρχή του συνόλου της γνώσης των υπαρκτών από τα αισθητά
Θέση 18: Η νόηση. Η σύμπτωση αληθούς πράγματος και νοουμένου πράγματος
Θέση 19: Γνώση από τα αισθητά πράγματα και αφαιρέσεις των νοητών μορφών από τα φαντάσματα
Θέση 20: Γνώση των καθόλου και των επιμέρους
Θέση 21: Βούληση και νους. Η γνωσιολογική διαδικασία στις ανθρώπινες δυνάμεις
Φυσική Θεολογία
Θέση 22: Οι πέντε αποδείξεις του Θωμά Ακινάτη για την ύπαρξη του Θεού
Θέση 23: Η ταύτιση ουσίας και ύπαρξης στον Θεό. Τα απόλυτα ιδιώματα του Θεού
Θέση 24: Actus purus ακοινώνητη από τα κτίσματα θεία ενέργεια της πρώτης αναίτιας αιτίας
Κεφ.Ε’ Η έκθεση του μυστηρίου της Αγίας Τριάδος, ως αναγκαίως επομένης της πραγματείας περί ενός Θεού δια των αποδείξεων του φυσικού λόγου […]
ΜΕΡΟΣ Β’: ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΟΝ ΠΕΡΣΟΝΑΛΙΣΜΟ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΣΥΝΗΣ ΤΟΥ 20ού ΑΙΩΝΑ
Κεφ.Α’ Η σύνθεση σχολαστικής θεολογίας και Υπαρξισμού στην Τριαδολογία της δυτικής χριστιανοσύνης: Karl Barth και Karl Rahner
Κεφ.Β’ Η κριτική της αυγουστίνειας και της σχολαστικής Τριαδολογίας
Κεφ.Γ ‘ Η σχέση αΐδιας και οικονομικής Τριάδος στη δυτική συστηματική θεολογία του προσώπου
Κεφ.Δ’: Η Οντολογία της σχέσης και του προσώπου ως καίρια ερμηνευτική της χριστιανικής θεολογίας
Συμπεράσματα
Summary
Βιβλιογραφία
Ευρετήριο



